تعالى فرموده : * ( « وَمِنْ بَعْدِ صَلاةِ الْعِشاءِ » ) * و عتمه مربوط به شتران است « 1 » . و در كافى به سند خود از حريز از امام صادق ( ع ) روايت كرده كه آيه * ( « أَنْ يَضَعْنَ ثِيابَهُنَّ » ) * را قراءت نموده و فرمودند : مراد از آن جلباب و خمار است ، در صورتى كه زن سالخورده باشد « 2 » . مؤلف : و در اين معنا اخبار ديگرى نيز هست . و در الدر المنثور است كه ابن جرير ، و ابن ابى حاتم از ضحاك روايت كرده كه گفت : اهل مدينه قبل از آنكه رسول خدا ( ص ) مبعوث شود رسمشان چنين بود كه افراد كور و مريض و چلاق را در غذا با خود شركت نمىدادند ، و فكر مىكردند كه افراد كور تشخيص نمىدهند كدام لقمه لذيذتر و بهتر است ، مريض هم كه نمىتواند مانند سالم غذا بخورد ، و چلاق هم حريف اشخاص سالم نيست ، ولى بعد از بعثت اجازه داده شد كه با آنان غذا بخورند « 3 » . و نيز در همان كتاب است كه ثعلبى از ابن عباس روايت كرده كه گفت : حارث با رسول خدا ( ص ) به عزم جهاد بيرون شد ، و خالد بن زيد را جانشين خود در امور خانواده اش كرد ، و خانواده حارث از اينكه با خالد كه بيمار بود غذا بخورند ناراحت بودند ، پس اين آيه نازل شد « 4 » . و نيز در همان كتاب است كه عبد بن حميد و ابن جرير و ابن ابى حاتم ، از قتاده روايت كرده‌اند كه گفت : اين قبيله كه از بنى كنانة بن خزيمه است ، در جاهليت تنها غذا خوردن را ننگ مىدانستند ، حتى پيش مىآمد كه يكى از آنان بر شدت گرسنگى غذا را با خود مىگردانيد تا شايد كسى را پيدا كند كه با او غذا بخورد و آب بياشامد ، ولى در اسلام اجازه هر دو قسم غذا خوردن داده شد ، و آيه شريفه * ( « لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُناحٌ أَنْ تَأْكُلُوا جَمِيعاً أَوْ أَشْتاتاً » ) * نازل گرديد « 5 » . مؤلف : و در معناى اين روايت روايات ديگرى نيز هست . و در كافى به سند خود از زراره ، از امام صادق ( ع ) روايت آورده كه در معناى آيه * ( « أَوْ ما مَلَكْتُمْ مَفاتِحَه أَوْ صَدِيقِكُمْ » ) * ، فرمود : اينها كه خداى عز و جل در اين آيه

--> ( 1 ) الدر المنثور ، ج 5 ، ص 57 . ( 2 ) فروع كافى ، ج 5 ، ص 522 ح 4 . ( 3 و 4 و 5 ) الدر المنثور ، ج 5 ، ص 58 .